Gladiator

Jaar 1995, zomervakantie, tijd bewoog anders. In plaats van de speelplaats zat ik voor mijn monitor commando's in DOS in te typen, want een game starten was destijds een heel ritueel op zich. Gladiator van Forgotten Sages was zo'n titel die niemand echt herinnert, maar wie erin terechtkwam, spendeerde er meer tijd aan dan ze willen toegeven.

Het spel plaatst je in de rol van commandant van een kleine huursoldatenbende in een middeleeuwse setting. Je begint met een handvol strijders, recruteert er geleidelijk nieuwe bij, traint ze en gaat op missies. Top-down perspectief, real-time actie, maar met nadruk op teammanagement. Het gaat niet louter om slaan — er zit een laag planning in: wie meenemen naar het slagveld, hoe ze uit te rusten, hoe ze in leven te houden.

De gameplay rust op een eenvoudig principe: je bestuurt één karakter tegelijk, de rest van de groep volgt je of wacht. Dat klinkt eerst beperkend, maar in de praktijk geeft het je een echt verantwoordelijkheidsgevoel voor elke soldaat. Verlies een ervaren strijder, en je voelt het. Moeilijkheidsgraden — van lichte schermutselingen tot hard mode — geven het spel behoorlijke speelduur, hoewel het tegenwoordig allemaal vrij bescheiden van omvang is. Besturing is eenvoudig, interface typisch voor die tijd — functioneel, maar zonder onnodige luxe.

Forgotten Sages waren geen groot studio, en Gladiator bewoog zich in de grijze zone van shareware-distributies in plaats van winkels destijds. Wat zelfs vandaag nog standhoudt, is die basisloop: aankomen, aanwerven, trainen, overleven. Het veroudert goed waar het zijn eigen scope niet overschrijdt. Het veroudert slecht in momenten wanneer de AI van je metgezellen doet wat AI uit die tijd altijd deed — besluiten nemen die moeilijk intelligent te noemen zijn. Grafische stijl is functionele isometrische pixelart van destijds, niets meer.

Tegenwoordig zal Gladiator aanspreken voor wie ongecompliceerde actie met een vleugje tactiek zoekt zonder uren in handleidingen te willen doorbrengen. Start het op in je browser via DOSBox-emulatie zonder voorbereiding, en over een half uur weet je precies of het je grijpt of niet. Nostalgici uit de jaren negentig zullen dat karakteristieke gevoel erin herkennen — een game die niet pretendeert iets anders te zijn, gewoon werkt en je laat spelen. Ik vraag er niet meer van.